Gdy jestem w Polsce, często znajomi pytają mnie o to, co właściwie trzeba zrobić, gdy chce się wybudować dom w Portugalii. Zawsze odpowiadam, że najprościej jest gdy dana osoba poprosi mnie o pomoc, ale ponieważ często widze prawdziwe zainteresowanie tym tematem, chętnie opowiadam jak wygląda mniej więcej taki proces.

Wszystko zaczyna się od znalezienia odpowiedniej posiadłości. A to wbrew pozorom na prawdę nie jest łatwe. Przede wszystkim - biorąc pod uwagę Algarve i tutejsze przepisy - kupując działkę, należy zwrócić szczególną uwagę na to czy jest już na niej jakiś budynek lub chociaż ruina. Więcej informacji podałem już w jednym z moich wcześniejszych artykułów (Cenne ruiny). Poza tym należy oczywiście ustalić, czy dana działka nie jest przypadkiem objęta hipoteką i czy sprzedawca jest rzeczywiście jej jedynym właścicielem.

Następnym krokiem po zakupieniu posiadłości jest znalezienie architekta, który wykona projekt oraz inżyniera, który będzie nadzorował budowę. Potem możemy już załatwiać wszystkie, potrzebne do wybudowania domu dokumenty. Niestety tutaj pojawiają się nierzadko małe trudności - najczęściej z terminami, w których mamy otrzymać potrzebne zezwolenia. Wynika to wszystko z typowo portugalskiej mentalności, która charakteryzuje się bardzo spokojnym a momentami nawet prawie obojętnym podejściem do wielu spraw. Może się więc zdarzyć, że pracownik urzędowy obieca nam załatwienie wszystkich formalności w ciągu trzech tygodni, po czym w rzeczywistości po upływie trzech miesięcy otrzymamy pismo z zawiadomieniem, że niestety w urzędzie nie mają jeszcze wszystkich niezbędnych dokumentów. Musze przyznać, że w takich sytuacjach trzeba się się wykazać nie lada cierpliwością Gdy jednak przebrniemy przez tą fazę możemy się zająć szukaniem odpowiedniego wykonawcy, którym nie może być jednak pierwsza lepsza firma budowlana. Wykonawca taki musi posiadać przede wszystkim licencję na budowę domów (tzw. Alvera). W jednym z poprzednich artykułów (Jak znaleźć dobrego wykonawcę?) napisałem kilka wskazówek, które warto uwzględnić przy wyborze firmy.

Reszta polega już tylko na samym procesie budowy i dopilnowaniu, aby wszystko zostało wykonane rzetelnie i profesjonalnie.

Pisałem wcześniej wstępnie o jednym z naszych aktualnych projektów - budowie basenu ogrodowego - i obiecałem, że napisze trochę o etapach, które będziemy kolejno realizować.

Pierwszym krokiem, który zrobiliśmy było naturalnie wykopanie odpowiedniej wielkości wykopu. Ponieważ podłoże w Portugalii jest często bardzo kamieniste, może to przysporzyć wielu kłopotów. Na szczęście w naszym przypadku grunt był dość miękki, a kamienie niewielkie, więc bardzo dobrze poradziła sobie z tym zwykła koparka bez młota. Potem niezbędne było wyrównanie podłoża oraz ubicie go płytą wibracyjną, a następnie naniesienie warstwy tłucznia i suchego betonu. Wszystko widać na poniższym uproszczonym szkicu budowy basenu.

Ze względu na minimalne, ale częste drgania sejsmiczne, o których już wcześniej pisałem, warstwy suchego betonu i tłucznia są w Portugalii zalecane przy takich projektach, a według mnie nawet niezbędne. Amortyzują one całą konstrukcję, dzięki czemu basen będzie odporny na tego typu oddziaływania.

Obecnie jesteśmy na etapie budowy zbrojenia oraz wyrównywania ścian bocznych zwykłym betonem, do których przykładamy izolację ze styropianu Wallmate. Na poniższym zdjęciu widać jak zastosowanie takiej technologii wygląda w praktyce.

Chyba niewiele jest osób, które powiedziałyby, że w ogóle nie potrafią grillować. Jeśli chodzi o mnie, to potrawy na rożnie przyrządzałem w swoim życiu wiele, wiele razy. A jednak mogę zdecydowanie powiedzieć, że grillować nauczyłem się tak na prawdę dopiero niedawno, właśnie tutaj, w Portugalii. Tutejszy sposób różni się zdecydowanie od typowego grillowania. Przede wszystkim zamiast węgla używa się przepalonego drewna. Potrawy mają wówczas zupełnie inny, według mnie, dużo lepszy smak. Poza tym, drewno, na którym bezpośrednio należy położyć potrawy, nie powinno się palić, a jedynie żarzyć. Szczególnie podczas grillowania najbardziej popularnych tutaj ryb i owoców morza, takich jak krewetek, łososi, makrel, sardynek, ostroboków a nawet ośmiornic.

Poza tym, na rożnie przyrządza się oczywiście mięso z kurczaka, wieprzowe, wołowe oraz różnego rodzaju kiełbaski. W przeciwieństwie do reszty Europy grillowanie nie jest tutaj czymś, co robi się najczęściej popołudniami lub podczas weekendu. Portugalczycy bardzo często używają grilla na co dzień, na przykład do przyrządzenia obiadu, kiedy wielu z nich grilluje najzwyczajniej pod domem na chodniku.

Wybranie firmy, która wykona dla nas pewne prace budowlane wbrew pozorom nie należy do najprostszych zadań. Tym bardziej jeśli w grę wchodzi naprawdę duży projekt, jak na przykład postawienie całego domu. Poniżej spisałem kilka porad i wskazówek, które mam nadzieję okażą się przydatne podczas szukania odpowiedniego wykonawcy budowlanego.

1. Nigdy nie wybieraj wykonawcy, o którym nic nie wiesz.

Najgorszą drogą według mnie jest szukanie odpowiedniej firmy np. w książce telefonicznej, lub panoramie firm. Można tam co prawda dość szybko znaleźć wpisy szukanych specjalistów, ale niestety na ogół nie znajdziemy informacji o jakości usług jakie świadczą.

2. Im więcej wiesz o wykonawcy, tym lepiej.

Najbardziej bezpiecznie będzie, jeśli zastanowimy się tylko nad takimi firmami, o których wiemy dość dużo. Przede wszystkim powinniśmy dowiedzieć się czy dany wykonawca jest rzetelny. Informacje tego typu można uzyskać na wiele sposobów i najlepiej skorzystać z jak największej liczby źródeł. O firmie, którą bierzemy pod uwagę można porozmawiać zarówno z byłymi klientami jak również z innymi firmami, które w przeszłości z nią współpracowały. Wiele informacji można znaleźć również w internecie.

3. Prywatne rekomendacje liczą się najbardziej.

Daną firmę najbardziej obiektywnie potrafią ocenić nasi znajomi, którzy korzystali kiedyś z jej usług. W przypadku firm, które polecają inne sytuacja wygląda nieco inaczej. Często takie rekomendacje nie są szczere, ponieważ niektóre firmy mają tzw. układy z innymi, np. makler z wykonawcą. Przyjaciele natomiast z reguły chcą nam pomóc i najprawdopodobniej polecą tylko takiego wykonawcę, z którego sami byli zadowoleni i o którym wiedzą, że rzeczywiście jest odpowiedni.

4. Sam wyrób sobie zdanie o wykonawcy.

Nawet jeśli nie udało nam się zebrać zbyt dużo informacji o danej firmie od innych klientów, nie należy od razu jej skreślać. Aby ocenić, czy firma jest rzetelna można osobiście spotkać się z jej przedstawicielem. Podczas takiego spotkania można mu przedstawić swój plan i zapoznać go wstępnie z projektem, a następnie porozmawiać o wykonaniu. Profesjonalny wykonawca z pewnością będzie mówił konkretnie i będzie w stanie zaproponować różne rozwiązania i możliwości realizacji. Można go również poprosić, aby pokazał nam swoje aktualne projekty i ocenić, czy prace są wykonywane odpowiednio (np. czy materiały na terenie budowy są chronione przed ewentualnym deszczem).

5. Najważniejsza jest umowa.

Nawet gdy wszystkie znaki na niebie i ziemi dają nam do zrozumienia, że nie znajdziemy lepszego wykonawcy, należy zwrócić szczególną uwagę na umowę. Powinny być w niej uwzględnione i wyjaśnione, wszystkie, nawet najmniejsze kwestie. Wszystko po to, aby nic nie zostało w czasie realizacji odebrane inaczej przez nas, a inaczej przez wykonawcę. Dobrym pomysłem jest skorzystanie z pomocy prawnika lub innej osoby, która posiada odpowiednie doświadczenie i może nam pomóc przy podpisywaniu takiej umowy.

Własna posiadłość z domem w Algarve otwiera drogę nie tylko do wspaniałych urlopów, ale może być również dobrą inwestycją. Dobrym pomysłem jest bowiem wynajmowanie takiego obiektu dla turystów, w okresie, kiedy sami z niego nie korzystamy. Jako przykład podam może konkretną ofertę.

“Villa Arestina” znajduje się w miejscowości Loule, oddalonej o 2 km od oceanu oraz 28 km od lotniska w Faro. Posiada cztery sypialnie, cztery łazienki, prywatny basen i może w niej nocować maksymalnie 8 osób.

Ceny wynajęcia są oczywiście zależne od terminu, dlatego podaje je dokładnie tak, jak je znalazłem na stronie internetowej. Są ta ceny za tydzień pobytu. Ocenę, czy i jak bardzo jest to wszystko sensowne i opłacalne pozostawiam już dla każdego.

Dostałem ostatnio od jednego z moich klientów zlecenie na wykopanie i wybudowanie basenu ogrodowego. Ponieważ w Polsce realizuje się dość rzadko tego typu projekty, pomyślałem sobie, że napiszę tu od czasu do czasu na jakim etapie są aktualnie nasze prace i będę omawiał je poszczególnie.

Na początek podam może tylko krótką charakterystykę obiektu. Basen będzie miał wymiary 9m x 5m. Głębokości będą odpowiednio 0.9m, 1.20m oraz w najgłębszym miejscu 2m. Przewidziane jest wykonanie pomieszczenia technicznego o rozmiarze 1m x 1m oraz wbudowanie 4 schodków. Ścianki będą miały od 20cm do 25cm.

W Portugalii bardzo popularne są mury wykonane z kamienia naturalnego, stawiane najczęściej na granicy działki. Mur taki ma zwykle od 30 do 200 cm wysokości oraz od 20 do 40 cm szerokości.

Wykonanie nie jest szczególnie skomplikowane, jednak są pewne aspekty o których trzeba wiedzieć przed rozpoczęciem pracy. Na początku niezbędne jest oczywiście zakupienie głównego materiału, czyli właśnie kamienia naturalnego, który jest w Portugalii wydobywany z powulkanicznych gór. Następnym etapem jest wykopanie rowu o głębokości około 30 cm i szerokości nieznacznie większej od szerokości muru. Reszta pracy polega już głównie na murowaniu przy użyciu zaprawy murarskiej przygotowanej na bazie piasku wapna i cementu. Oczywiście trzeba przy tym zwrócić szczególną uwagę na kształt poszczególnych kamieni i odpowiednio je do siebie dopasowywać. Może to być czasami dość trudne, ponieważ kamienie takie mogą ważyć nawet do 50 - 60 kg. Dodatkowym utrudnieniem jest również to, że mogły być przecinane i dlatego niektóre mogą mieć plaski bok. Jeśli mur ma rzeczywiście być zrobiony stylem naturalnym, należy ten bok schować, aby nie był pózniej widoczny.

Przy zakończeniu należy oczywiście uważać, aby wysokość była w każdym miejscu podobna i aby górna płaszczyzna muru była odpowiednio płaska. W tym momencie niektórzy układają jeszcze jeden, czasami nieznacznie szerszy od samego muru rząd kamieni. Wszystko po to, aby zrobić takie odznaczające się zakończenie muru. Ponieważ nie wszystkie kamienie można idealnie do siebie dopasować, mogą być również widoczne nieduże luki. Jest to zupełnie normalne i póżniej można je wypełnić zaprawą murarską lub mniejszymi kamykami. Dwa poprzednie kroki są właściwie ostatnimi, chociaż nie są konieczne i zależą tylko i wyłacznie od gustu klienta.

Jak w każdym znaczącym się rejonie urlopowym, tak również i w Algarve zwraca się uwagę na to, aby turyści mieli do dyspozycji wystarczająco dużo obiektów rekreacyjnych. Jednym z najczęściej uprawianych na urlopie sportów jest bez wątpienia golf. Wiele profesjonalnych pól sprawia, że golfiarze mogą w Algarve uprawiać swój ulubiony sport, a jednocześnie korzystać z fantastycznej pogody oraz podziwiać przepiękne widoki.

Największe ich skupisko znajduje się między Faro, a miejscowością Albufeira, oraz w rejonie miejscowości Portimao. Najbardziej ciekawe obiekty to według fachowców: Vale do Lobo - Ocean Golf Course, Monte Rei Golf oraz przede wszystkim Vale do Lobo - Royal Golf Course, który jest również podobno najczęściej fotografowanym polem golfowym w Europie.

Pola golfowe w Algarve uważane są za najpiękniejsze w całej Europie i cóż - muszę powiedzieć, że oglądając je zarówno na żywo jak i na zdjęciach - trudno się z taką oceną nie zgodzić.

Na początek pokaże może zdjęcie domu, w którym byłem ostatnio.

Na pierwszy rzut oka wygląda całkiem dobrze zarówno z zewnątrz jak i w środku. Czysty, dobrze wykończony. Na górze, na całej powierzchni budynku znajduje się taras, a w ogrodzie nieduży basen. Osoba, która nie ma styczności z budownictwem, z pewnością byłaby zachwycona takim obiektem.

A jednak po dokładniejszej analizie można znaleźć wiele dowodów na to, że wykonanie tego obiektu było zupełnie nieprofesjonalne. Najgorszą wadę budynku znalazłem w jednym z mieszkań na 3 pietrze, nad którym jest już tylko taras. Po wejściu do mieszkania zauważyłem drobne pęknięcia na suficie, właściwie w każdym pokoju. W niektórych miejscach widać było również, że farba odchodziła od sufitu, lub częściowo odpadała. Od razu pomyślałem sobie, że prawdopodobnie brakuje dobrej izolacji, lub była nieodpowiednio położona i dlatego podczas deszczu woda może przedostawać się aż do mieszkania. I rzeczywiście. Okazało się, że w czasie dość intensywnych opadów w 5 miejscach z sufitu kapała po prostu deszczówka. Wszystko wyglądało mniej więcej tak:

Oczywiście ciężko teraz określić w jaki dokładnie sposób został wykonany ten strop, ale jedno jest pewne - nieodpowiednio. W przyszłości będę chciał opisać jedną z technologii, których używamy w mojej firmie do odpowiedniej izolacji stropu. Są w niej uwzględnione liczne czynniki, które mogą mieć wpływ na pózniejsze uszkodzenie izolacji. Jednak w tym miejscu chciałem po prostu zwrócić uwagę na to, że podczas budowy obiektu, należy zawsze wziąć pod uwagę wszystkie zagrożenia atmosferyczne i zabezpieczyć przed nimi budynek. Jak już wcześniej napisałem, w Portugali słońce świeci minimum 300 dni w roku, więc oczywiście opady występują dość rzadko. Mimo to, niedopuszczalne jest, aby budynek, po 7 latach normalnego użytkowania nie był odporny na deszcz. Musze również dodać, że taki przypadek niestety nie jest tu wyjątkiem, a ja w przyszłości napisze jeszcze wiele artykułów o typowych wadach portugalskiego stylu budownictwa.

Ogólnie rzecz biorąc, chciałbym po prostu zachęcić do tego, aby podczas budowania domu czy innego obiektu, zawsze dokładnie omówić z wykonawcą technologie, których będzie on używał. Przedstawiciel profesjonalnej firmy budowlanej, powinien wytłumaczyć klientowi na czym taka technologia polega, oraz być w stanie wskazać jej wady i zalety. Powinien również wiedzieć, jakie są alternatywy i dlaczego nie są one w tym przypadku rozwiązaniem optymalnym.

Teraz może trochę o nieruchomościach w Algarve, a dokładnie o gruntach przeznaczonych pod inwestycje. Każdy, kto choć raz interesował się zakupem takiego obiektu, wie bardzo dobrze, że istnieje pewno kryterium, które ma ogromny wpływ na wartość działki. Chodzi o kwestię, czy na posiadłości znajduje się już jakiś budynek, lub chociażby ruina starego domu. Przepisy zakazują tu bowiem prywatnym właścicielom stawiania nowych obiektów, a pozwalają jedynie na remont lub rozbudowanie starych, wszystko po to, aby ogólnie zmusić ludzi do odnawiania budynków. Brzmi to pewnie dość dziwnie, ale tak strasznie na szczęście nie jest. Remont bądź rozbudowa jest tu dość szeroko rozumiana. Można nie tylko kompletnie zburzyć stary budynek, ale również postawić nowy w zupełnie innym miejscu na działce. Czasami nawet można to zrobić w odwrotnej kolejności.

Jeden z moich klientów z Anglii kupił niedawno grunt z małym domkiem, w którym obecnie mieszka. Obok domku, na tej samej działce stawiamy dla niego nowy budynek. Jednak w momencie, gdy prace będą zakończone, stary domek będzie trzeba zburzyć.

Inny klient zakupił kilka lat temu posiadłość, na której znajdowały się dwie ruiny. Pierwsza, większa, była pozostałością dość dużego, zamieszkałego wcześniej domu, druga natomiast była właściwie zwykła komórką o powierzchni 10 m². W dniu obecnym na miejscu komórki stoi trzypiętrowy dom o powierzchni 140 m².

Szczegóły tych przepisów zmieniły się przez ostatnie lata, ograniczając co prawda takie rozbudowy, ale mimo wszystko istnieje jeszcze wiele możliwości przekształcenia zwykłej działki w posiadłość z piękną willą, ogrodem, czy basenem. To wszystko oczywiście pod warunkiem, że na działce będzie budynek lub jakiekolwiek pozostałości po nim.